طرح تيپ شغلي به منزله طرح و نقشه جامع و كاملي است كه در آن منابع مالي و انساني طرح توسط افراد متخصص و خبره، جهت سرمايه‌گذاري و ايجاد يك شغل، سازماندهي مي‌گردد. در اين طرح‌ها فارغ‌التحصيلان با تمامي مراحل كار و توليد، امكانات مورد نياز، ميزان سرمايه‌گذاري و ابعاد مالي و اقتصادي طرح، وضعيت بازار و رقبا، شيوه بازاريابي، سازمانهاي مرتبط و ... آشنا مي‌شوند. از ويژگيهاي طرح تيپ شغلي قابليت تعميم آن از طريق ايجاد واحدهاي شغلي مشابه در گستره منطقه‌اي و ملي مي‌باشد. تدوين اين‌گونه طرح‌ها با توجه به ورشكستگي زودرس بسياري از شركتها، اتلاف منابع و سرمايه‌هاي مالي و انساني كشور، وجود كاستي‌هاي متعدد در فارغ‌‌التحصيلان و سزمايه‌گذاران جهت تهيه و اجراي طرح‌هاي نو و عدم اعطاي وام از سوي بانكها و مؤسسات اعتباري به طرح‌هاي خوداشتغالي فاقد توجيه اقتصادي و ... ضرورت مي‌يابد. بدين منظور ابتدا عناوين طرح‌هاي تيپ و توجيهي موجود در كشور شناسايي و جمع‌آوري شد، سپس عناوين طرح‌هاي تيپ مورد نياز كشور براي ايجاد اشتغال فارغ‌التحصيلان به شيوه‌هاي گوناگون شناسايي شده و در نهايت طرح‌هاي پيشنهادي واحدها و پژوهشكده‌هاي جهاد دانشگاهي و در برخي موارد بخش خصوصي بررسي شد و تعدادي از آنها مورد تصويب قرارگرفت كه هر يك از اين موارد در بخش‌هاي بعدي به تفكيك ارائه خواهد شد.

1 ) مشخصات طرح‌هاي تيپ شغلي 1- مشخصات توليدات (كالا يا خدمات) 2- فرآيند توليد و مراحل آن 3- امكانات مورد نياز (تجهيزات، مواد اوليه، كارگاه، دفتر، ...) 4- نيروي انساني شامل بخشهاي مديريت، تخصصي، كارشناسي، عمليات، خدمات 5- سرمايه گذاري (ثابت، در گردش) 6- برآورد سود و زيان سالانه 7- نقطه سر به سر و نرخ بازده مالي 8- تخصص و مهارتهاي مورد انتظار جهت راه اندازي و اداره اين شغل 9- وضعيت بازار توليدات 10- سازمانها و مراكزي كه با اين شغل مرتبط هستند (سازمانهاي نظارتي، سازمانهاي حمايتي و ...) 11- معرفي منابع آموزشي و تخصصي موردنياز براي تأسيس، مديريت و توسعه شغل (كتاب، مجله، مقاله، شبكه اطلاع رساني، افراد متخصص) 12- معرفي مشاغل مرتبط و مكمل اين شغل 13- توصيه هايي براي بهبود و توسعه شغلي 14- شيوه بازاريابي و معرفي محصولات 15- مخاطرات و آفتهاي اين شغل/ واحد شغلي و شيوه پيشگيري و مقابله با آنها

2 ) عناوين طرحهاي تيپ و توجيهي شناسايي شده موجود در كشور از آنجا كه ارائه اطلاعات و مكانيسم مناسب اطلاع‌رساني از مؤلفه‌هاي مؤثر در ايجاد و توسعه اشتغال مي‌باشد، اداره امور پژوهشي سازمان در صدد برآمد تا اطلاعات موجود در كشور را در ارتباط با طرح‌هاي تيپ و توجيهي اشتغالزا شناسايي‌ و جمع‌آوري نمايد.  در همين راستا عناوين طرح‌هاي تيپ موجود در وزارت صنايع و معادن كه با بهره‌گيري از تجربيات ديگر كشورها تهيه شده، همچنين عناوين طرح‌هاي توجيهي موجود در وزارت تعاون كه بر اساس آنها مجوز تأسيس تعاونيها صادر گرديده، و نيز عناوين طرح‌هاي تيپ موجود در وزارتخانه‌هاي كار و امور اجتماعي، جهاد كشاورزي و شركت سهامي شيلات ايران كه در مجموع حدود 1340 عنوان طرح مي‌باشد، تهيه شده و جهت آگاهي و آشنايي علاقه‌مندان به‌ويژه دانش‌آموختگان با اين‌گونه طرح‌ها معرفي مي‌گردد.  بديهي است به روز نمودن اطلاعات طرح‌هاي موجود در كشور و تهيه و تدوين طرح‌هاي تيپ نو در زمينه‌هاي مختلف تخصصي، گنجينه‌اي با ارزش را براي كشور فراهم خواهد نمود.  اهداف:  1- اطلاع‌رساني و آشنا نمودن دانشجويان و دانش‌آموختگان با طرحهاي تيپ و توجيهي موجود در كشور  2- بهره‌گيري دانش‌آموختگان مناطق مختلف كشور از طرحهاي اشتغالزا بر اساس ظرفيتها، پتانسيلها و نيازهاي منطقه  3- دستيابي سريع فارغ‌التحصيلان به طرحهاي اشتغالزا  4- سهولت در انتخاب طرحها، متناسب با ميزان سرمايه‌گذاري و تسهيلات موجو  5- ايجاد انگيزه شغلي در دانش‌آموختگان جوياي كار و هدايت و تشويق آنان به سمت خوداشتغال  6-افزايش توانايي و اعتماد به نفس در دانش‌آموختگان و كمك به آنان در ايجاد كسب و كار مورد نظر ? طرحهاي تيپ وزارت صنايع و معادن (فرمت pdf) ? طرحهاي توجيهي وزارت تعاون (فرمت pdf) ? طرحهاي تيپ وزارت كار و امور اجتماعي (فرمت pdf) ? طرحهاي تيپ وزارت جهاد كشاورزي (فرمت pdf) ? طرحهاي شركت سهامي شيلات (فرمت pdf)

3 ) عناوين پيشنهادي طرحهاي تيپ شغلي سازمان  تهيه، تدوين و ترويج طرح‌هاي تيپ شغلي، يكي از اساسي‌ترين اموري است كه مي‌تواند بر توسعه اشتغال تأثير بسزايي بگذارد. بديهي است كه نيازهاي آشكار بازار و فرصتهاي پنهان، از عوامل مؤثر در تعيين ايده‌هاي شغلي مي‌باشد و تعيين اين ايده‌ها با بهره‌گيري از تجارب و نظرات افراد متخصص و خبره تحقق مي‌يابد.   بدين منظور اداره امور پژوهشي سازمان در صدد برآمد تا به دنبال شناسايي، جمع‌آوري و اطلاع‌رساني عناوين طرح‌هاي تيپ و توجيهي موجود در كشور، با توجه به نياز كشور به ويژه دانش‌آموختگان به طرح‌هاي تيپ نو و اشتغالزا، نسبت به شناسايي ايده‌ها و زمينه‌هاي شغلي جديد در گروههاي مختلف تخصصي، با استفاده از منابع ذيل اقدام نمايد: ? مطالعه و پژوهش ? طرحهاي ISIC ? مكاتبه با مراكز تحقيقات كاربردي ? مصاحبه با كارآفرينان و خبرگان مشاغل ? هم‌انديشي‌هاي تخصصي ? بازديدهاي عمومي و تخصصي   عناوين طرح‌هاي (زمينه‌هاي شغلي) استخراج شده از منابع مذكور، با عناوين طرح‌هاي تيپ و توجيهي موجود در كشور ـ گردآوري شده توسط سازمان ـ مطابقت داده شد. عناويني كه سابقه تدوين آنها در كشور وجود داشته، پس از تعيين طرح‌هاي مورد نياز دانش‌آموختگان، در فرصتهاي آتي وارد مرحله نوسازي و بهسازي خواهد شد.   عناوين و موضوعات جديد با ارجاع به كارشناسان خبره، اولويت‌گذاري شده و عناوين برگزيده تعيين گرديد.   جدول ذيل مجموعه‌اي از عناوين پيشنهادي سازمان "جهت تهيه و تدوين طرح تيپ شغلي" مي‌باشد كه در دو بخش عمده توليدات و خدمات به تفكيك گروه‌هاي مختلف تخصصي دانشگاهي ارائه شده است. عناوين پيشنهادي طرحهاي تيپ سازمان (فرمت pdf)

4 ) عناوين طرحهاي تيپ پيشنهاد شده به سازمان

طي سال‌هاي 1381 و 1382 به ترتيب تعداد 93 و 52 طرح تيپ شغلي از سوي واحدها و پژوهشكده‌هاي جهاد دانشگاهي و در برخي موارد بخش خصوصي به سازمان پيشنهاد و در كاربرگ‌هاي مربوطه ارائه شد. عناوين اين طرحها به تفكيك در جداول ذيل ارائه گرديده ا‎ست.   ? عناوين طرحهاي تيپ پيشنهادي سال 1381 ? عناوين طرحهاي تيپ پيشنهادي سال 1382   5 ) عناوين طرحهاي تيپ مصوب سازمان از 125 عنوان زمينه شغلي پيشنهادي از سوي سازمان در سال 1381 ، تدوين 22 طرح تيپ شغلي انجام گرفته و يا در حال انجام مي‌باشد. در سال 1382 نيز تعداد 23 عنوان طرح تيپ شغلي با توجه به اصول ذيل مورد تصويب قرار گرفت كه تدوين آنها نيز در دست انجام است.    الف) درصورتي كه عناوين پيشنهاد شده به سازمان مشمول موضوعات پيشنهادي سازمان شود، ملاك پذيرش، عدم وجود طرح‌هاي مشابه، ارئه طرح در كاربرگ مربوطه، بودجه و مدت زمان پيشنهادي و دارا بودن تخصص، توانمندي و تجارب فرد يا واحد مجري مي‌باشد.    ب ) در صورتي كه عناوين پيشنهادي مشمول پيشنهادات سازمان نباشد، نياز كشور، ميزان اشتغالزايي، قابليت الگوبرداري از آن در مناطق و استانهاي مختلف كشور، سرمايه‌گذاري مورد نياز و زود‌بازده بودن طرح نيز مورد بررسي و كارشناسي قرار مي‌گيرد.    عناوين طرحهاي تيپ مصوب سازمان در سال‌هاي 1381 و 1382 به تفكيك در جداول ذيل ارائه شده است. ? عناوين طرحهاي تيپ مصوب سال 1381 ? عناوين طرحهاي تيپ مصوب سال 1382

6 ) فرم‌ها ? پرسشنامه پيشنهاد طرح تيپ شغلي (فرمت Word 2000) ? پرسشنامه پيشنهاد طرح تيپ شغلي (فرمت pdf)